, Truyền thuyết về Mẫu thượng ngàn và thập nhị tiên nàng
, Truyền thuyết Mẫu thượng ngàn giáng trần lần thứ 2
, Điển tích 1. Theo "Kiến Văn Tiểu Lục" của Cụ Lê Quý Đôn
, Điển tích 2. Miếu Ngọc Tháp
, Điển tích 3. Giai thoại của hai xã Đông Cuông và Ngòi A
, Điển tích 4. Theo giai thoại của Mẫu giáng lần 2
, Điển tích 5. Theo gia phả dòng mo họ Hà
, Phân tích các Điển tích và Kết luận
, Điển tích 6. Theo Đại Nam nhất thống chí
, Giai thoại giúp vua Lê Lợi Chống giặc Minh
, Phong tục tín ngưỡng thờ Mẫu Thượng Ngàn
1. Truyền thuyết về Mẫu thượng ngàn và thập nhị tiên nàng
Mẫu Thượng Ngàn là người con gái lớn của Vua Trời (vua Đế Thích), vì tính tình thẳng thắn khó bảo nên bà được cha giao cho cai quản vùng núi rừng hoang vu. Từ ngày Mẫu Thượng Ngàn về vùng núi cai quản thì người dân nơi đây đều được vụ mùa bội thu, đợt đi săn nào cũng bắt được thú lớn cả. Cũng vì thế dân trong vùng hết lòng tôn kính bà, những lời mà bà khuyên bảo đều được họ nhất mực nghe theo.
Vào thời...

Đại Thánh Cứu Bạt Minh Đồ Bản Tôn Địa Tạng Vương Bồ tát
Từ Bi Quảng Đại Diệu Nan Lường
Cứu Bạt Minh Đồ Địa Tạng vương
Tích Trượng Xao Thời Khai Địa Ngục,
Thần Châu Chiếu Xứ Triệt Cung thương
Bi Quang Chửng Tế U Minh Giới,
Pháp Lực Đề Tê Bát Nhã hàng
Nhiếp Dẫn Linh Hồn Nhiên Tuệ Cự,
Đường Đường Phổ Phóng Ngọc Hào Quang。
Nam Mô Dẫn Linh Hồn Bồ Tát Ma Ha tát 。 Tam Biến
Thiết Dĩ 、 Pháp Diên Khải Thuyết, Cung Nghinh Phật Thánh Dĩ Lai Lâm, Tiếp Dẫn Vong Linh Nhập Đàn Tràng, Tư Bằng Pháp Thủy Quán Sái Hương Duyên, Giáo Hữu Tịnh Uế Chân Ngôn Cẩn Đương Trì Tụng 。
Án Bắc Đế Tra Thiên Thần Na La
Địa Tra Sa Hạ 。 Tam Biến
Nam Mô Thanh Lương Địa Bồ Tát Ma Ha Tát 。 Tam Biến
Thiết Dĩ 、 U Minh Giáo Chủ Địa Tạng Đại Sư, Hoằng Khai Phương Tiện Chi Môn, Đại Bố Từ Bi Chi Niệm, Nhân Hưng Vạn Thiện, Quá Khứ Lịch Sự Ư Như Lai, Vị Độ Quần Mê Hiện Tại Kim Sinh Vi Bồ Tát, Bố Từ Quang Ư Tuyền Lộ, Yết Tuệ Nhật Ư Thiết Vi, Huề Chúng Sinh Nhập Chính Giác Chi Môn Độ Khổ Thú Đạt Bồ Đề Chi
Lộ。
Dĩ Việt Nam Quốc …
Y Vu Gia Cư Xứ。
Kim Giả Tín Chủ …
Đồng Gia Dương Môn Quyến Đẳng, Nhân Hưng Hiếu Khổn, Túc Khải Trai Diên, Trượng Bí Mật Chi Chân Thuyên, Chửng Mê Đồ Chi Hiểm ải。
Phục Nguyện
Nhiếp Ngô Thân Ư Tịnh Phách, Trực Giáo Bộ Bộ Quang Minh, Trượng Ngã Phật Dĩ Từ Bi, Toái Phá Trùng Trùng U Ám, Giáo Hữu Dẫn Lộ Chân Ngôn Cẩn Đương Trì Tụng。
Kim Thân Tử Ma Tuyệt Tiêm Ai,
Phổ Phóng Hào Quang Biến Cửu cai
Trệ Phách U Hồn Thùy Nhiếp Dẫn,
Mê Đồ Hóa Tác Cửu Liên Khai。
Nam Mô Dẫn Đạo Lộ Bồ Tát Ma Ha tát 。 Tam Biến
Thượng Lai, Tiên Trượng Từ Bi Nhi Tiếp Dẫn, Đề Huề Vong Giả Dĩ Lai Lâm, Thứ Thỉnh Linh Hồn Phần Hương Triệu Thỉnh。
Nhất Tâm Triệu Thỉnh
Thức Thần Phân Biệt Nhậm Tuần hoàn
Nhất Tức Bất Hồi Cách Kỷ gian
Phật Tính Như Như Hồn Tại Thử
Niết Bàn Sinh Tử Bất Tương Can。
Dĩ, Kim Cứ Việt Nam Quốc …
Xứ, Báo Ân Tín Chủ …
Phục Vi Tiếp Triệu …
Chính Hồn。
Chấn Linh Tam Hồi
Duy Nguyện 、 Nhất Triêu Dịch Trách Vạn Cổ Trường Miên, Nguyệt Lạc Hoa Tàn Tràng Đoạn Nam Kha Chi Mộng, Vân Thu Vũ Yết, Hồn Quy Tử Lí Chi Hương, Văn Bảo Đạc Dĩ Lai Lâm, Trượng Thần Phan Nhi Dẫn Chí, Giáng Phó Đạo Tràng Thụ Tư Cúng Dường, Hương Hoa Thỉnh。
Nhất Tâm Triệu Thỉnh
Hoàng Lương Nhất Mộng Thúc Hàm đan
Bách Tuế Quang Âm Thuấn Tức gian
Phảng Phất Quang Trung Tùy ảnh Hưởng
Nhất Văn Triệu Thỉnh Thượng Thần Phan。
Dĩ, Kim Cứ Việt Nam Quốc …
Xứ, Báo Ân Tín Chủ …
Phục Vi Tiếp Triệu …
Chính Hồn。
Chấn Linh Tam Hồi
Duy Nguyện 、 Hồn Như Tại Nhật, Phách Nhược Sinh Thời, Bằng Pháp Lực Dĩ Đề Huề, Trượng Phật Từ Nhi Tiếp Dẫn, Giáng Phó Đạo Tràng Thụ Tư Cúng Dường, Hương Hoa Thỉnh。
Nhất Tâm Triệu Thỉnh
Xuất Ly Sinh Tử Nhập Hoàn nguyên
Độc Lộ Đường Đường Triệt Diệu Huyền
Chân Tính Bản Lai Nguyên Bất Diệt
Nhất Luân Nguyệt Lạc Bất Ly thiên
Dĩ, Kim Cứ Việt Nam Quốc …
Xứ, Báo Ân Tín Chủ …
Phục Vi Tiếp Triệu …
Chính Hồn。
Chấn Linh Tam Hồi
Duy Nguyện 、 Liễu Cách Dương Gian Tiêu Tùy Thệ Thủy, Âm Hồn Ám Vụ Kim Hà Tại, Dã Thảo Nhàn Hoa Mãn Địa Sầu, Trượng Phật Lực Dĩ Tiếp Linh, Tựu Trai Đàn Nhi Thính Pháp, Giáng Phó Đạo Tràng Thụ Tư Cúng Dường, Hương Hoa Thỉnh。
Thượng Lai Triệu Thỉnh Chân Ngôn Tuyên Dương Dĩ Cánh, Giáo Hữu An Tọa Chân Ngôn Cẩn Đương Trì Tụng。
Từ Quang Chiếu Xứ Xuất Tuyền quynh
Toát Thủ Quy Lai Bất Vấn trình
Bát Cực Thanh Phong Minh Nguyệt Tại
Đường Đường Độc Lộ Nhập Vô sinh
Nam Mô Vân Lai Tập Bồ Tát Ma Ha Tát 。 Tam Biến
Thượng Lai An Tọa Chân Ngôn Tuyên Dương Dĩ Cánh, Dĩ Kim Tín Chủ Kiền Cụ Phi Nghi, Đô Thân Phụng Hiến。
Nam Mô Tát Phạ Đá Tha Nga Đa Phạ Lô Chỉ Đế Án Tam Bạt La Tam Bạt La Hồng 。 Tam Biến
Nam Mô Tô Rô Bà Da Đát Tha Ngạ Đa Da Đát Thiệt Tha, Án Tô Rô Tô Rô Bát La Tô Rô Bát La Tô Rô Sa Bà Ha 。 Tam Biến
Án Nga Nga Nẵng Tam Bà Phạ Phiệt Nhật
La Hộc 。 Tam Biến
Nam Mô Phổ Cúng Dường Bồ Tát Ma Ha Tát 。 Tam Biến
Thượng Lai Hiến Cúng Dĩ Cánh, Sở Hữu Điệp Văn Nghi Đương Tuyên Bạch …
Bát Nhã Tâm Kinh Quán Tự Tại, Cố Tâm Vô Quái Ngại, Việt Siêu Khổ Hải, Đại Minh Thần Chú Diệt Trừ Tai, Ngũ Uẩn Không Pháp Thể Chu Sa Giới。
Từ Chương Thượng Tiến Pháp Vân Cung
Phong Tống Tiêu Dao Nhập Bích Trùng
Bát Nhã Tâm Đầu Không Ngũ Uẩn
Trừ Tai Giải Ách Giáng Tường Phong
Án Ma Ni Bá Mị Hồng 。 Tam Biến
Nam Mô Đăng Vân Lộ Bồ Tát Ma Ha Tát 。 Tam Biến
Phúng Tụng Chân Thuyên Tam Hồi Hướng
Chân Như Thực Tế Tâm Khế Hiệp
Phật Quả Bồ Đề Niệm Viên Mãn
Nhất Thiết Chúng Sinh Sinh Tịnh Độ
Án Ta Ma Ra Ta Ma Ra Di Ma Nẵng Tát Phạ Ha Ma Ha Chước Ca Ra Phạ Hồng 。 Tam Biến
Kham Thán
Tam Giới Thăng Trầm, Tứ Sinh Bức Bách, Niệm Quang Âm Chi Dị Mại, Ta Thế Sự Dĩ Vô Thường, Tiềm Thát Nhất Quynh, Tác Tuyền Hạ Thê Thần Chi Vực。
Tiện Môn Bất Khải, Vi Nhân Gian Truân Tịch Chi Hương, Tội Phúc Nan Minh, Thăng Trầm Phả Trắc。
Hoặc Liên Bao Chất Thác Thần Du An Dưỡng Chi Hương, Hoặc Bễ Thượng Thai Sinh Túc Tê Lăng Xa Chi Cảnh, Hoặc Nhiếp Phong Đô Giới Nội, Hoặc Sinh Kham Nhẫn Quốc Trung。
Cô Mộ Thê Lương Thức Thần Phảng Phất, Tuyền Lộ Minh Minh Ư ảnh Hưởng, U Hồn ẩn ẩn Cách Dương Quan, Nhược Phi Ngã Phật Dĩ Đề Huề, Hạt Đắc Ngô Thân Nhi Giáng Phó。
Kim Giả Tín Chủ …
Đàn Khai Lục Độ, Tín Tịnh Nhất Tâm, Tiên Bằng Phật Lực Dĩ Từ Bi, Dự Nhiếp Vong Linh Lai Pháp Tịch, Tín Chủ Kiền Thành Cẩn Đương Hồi Thỉnh。
Thượng Lai Tu Thiết Ngỗ Pháp Đàn, Tiếp Dẫn Vong Linh Công Đức Vô Hạn Lương Nhân Khể Thủ Hòa Nam Tam Tôn Thánh Chúng •

, Thuật toán chuyển đổi giữ ngày âm và dương
, Thuật toán chuyển đổi ngày tháng năm sang hệ Can Chi
I. THUẬT TOÁN CHUYỂN ĐỔI GIỮA NGÀY DƯƠNG VÀ ÂM
Lịch âm là lịch tính theo mặt trăng, lịch dương là lịch tính theo mặt trời. Theo khoa học hiện đại việc tính lịch mặt trăng theo lịch mặt trời đã được phân tích và tính toán dựa trên từng múi giờ khu vực.
Quy luật của âm lịch Việt Nam
Ngày đầu tiên của tháng âm lịch là ngày chứa điểm Sóc
Một năm bình thường có 12 tháng âm lịch, một năm nhuận có 13 tháng âm lịch
Đông chí luôn rơi vào tháng 11 âm lịch
Trong một năm nhuận, nếu có 1 tháng không có Trung khí thì tháng đó là tháng nhuận. Nếu nhiều tháng trong năm nhuận đều không có Trung khí thì chỉ tháng đầu tiên sau Đông chí là tháng nhuận
Việc tính toán dựa trên kinh tuyến 105° đông.
* Sóc là thời điểm hội diện, đó là khi trái đất, mặt trăng và mặt trời nằm trên một đường thẳng và mặt trăng nằm giữa trái đất và mặt trời. (Như thế góc giữa mặt trăng và mặt trời bằng 0 độ). Gọi là...

NGHI LỄ TRONG XÂY DỰNG
Xây nhà được coi là công việc quan trọng trong cuộc đời mỗi người, nên có rất nhiều nghi thức được tiến hành trong quá trình xây dựng cần biết. Việc tiến hành các lễ này như thế nào là tuỳ thuộc vào phong tục, tập quán, điều kiện sinh sống của mỗi gia chủ, thời điểm tiến hành,.. Về cơ bản, khi xây dựng sẽ có các nghi lễ sau:
, Lễ động thổ
, Lễ phạt mộc
, Lễ cất nóc
, Lễ nhập trạch (an thổ)
, Lễ động sàng
, Lễ cài sào (lễ hoàn công)
Theo phong tục tập quá, khi tiến hành các lễ nghi đều được gia chủ chọn ngày giờ tốt để thực hiện để những người sống trong căn nhà mới xây được may mắn, khỏe mạnh, gặp điều tốt lành.
1. Lễ động thổ
Thổ công là một vị thần linh trong tín ngưỡng dân gian của nước ta, vị thần này chịu trách nhiệm cai quản và giám sát, kiểm tra tất cả mọi công việc cai quản một vùng đất. Chính vì thế trong suy nghĩ nhiều người vị thần này rất có uy quyền trong việc trị đất, dẹp trừ các yêu quỷ và những kẻ xấu xa, giúp cho gia chủ có thể yên...

Sau đây là 15 cách dùng người mà cổ nhân truyền dạy
Với những người tài đức, đừng chê bai những lỗi nhỏ mọn. Với những người danh dự lớn, đừng chỉ trích những lỗi cỏn con
Dùng người như dùng mộc, không vì một vài chỗ mục mà bỏ cả cây lớn.
Trọng người tài thì nhiều thịnh vượng, trọng người nịnh bợ thì nhiều hiểm nguy.
Kỵ nhau còn gì bằng nước với lửa, thế mà khéo dùng, đem lửa đun nước, thì được bao nhiêu là việc.
Nếu không đặt ra khuôn phép và hình phạt, thì tai họa và hoạn nạn sẽ cùng đến.
Với kẻ miệng lưỡi, lấy lợi mà nhử.
Không mưu việc lớn với kẻ đa ngôn, không ở chung lâu với người hiếu động.
Sửa điều dở cho ai, chớ nghiêm khắc quá. Dạy điều hay cho ai, chớ cao xa quá.
Bản thân chính đáng, dù không ra lệnh thì người dưới vẫn chấp hành. Bản thân thiếu ngay thẳng, tuy ra mệnh lệnh người dưới cũng chẳng thi hành.
Người tài là người có chí, có thức và có thường. Chí là chí lớn, thức là hiểu sâu, thường là kiên định.
Để xem xét ý chí của đối phương, hỏi về đúng – sai....

Lục thập hoa giáp được biên ghi từ việc ghép 10 thìên Can va 12 Địa Chi theo nguyên tắc Can Dương thì ghép với Chi Dương, Can Âm thì ghép với Chi Âm được gọi là niên hoa giáp. Niên hoa giáp được sử dụng vào việc ghi chép, đánh dấu ngày giờ.
Khi Can va Chi phối hợp với nhau thì một thứ ngũ hành mới phát sinh gọi là ngũ Hành Nạp Âm, Thiên can có đủ ngũ hành Kim Thủy Hỏa Thổ Mộc, Địa chi được chia là 6 hành khi kết hợp sẽ có được 30 bộ Ngũ hành Nạp âm.
Để giải thích phương pháp tìm ra hành ghi trên bảng đó, cổ nhân có giải thích như sau: Khí Kim sinh tụ phương Khôn, tức là cung Thân trên thiên bàn, đi sang Nam thành Hoả, qua Đông thành Mộc rồi trở về Bắc thành Thủy, rồi hoá Thổ về Trung Ương. Hành khí trên được sinh ra do sự phối hợp giữa Âm và Dương (có nghĩa là hai có chung một hành, Dương ghi trước, Âm ghi sau) và theo nguyên tắc Âm Mẫu, Dương Cha phối hợp cách bát sinh tử (con), nghĩa là sau tám năm thì có một hành mới được sinh ra theo qui tắc sinh ra như đã đề cập ở trên.
Ví...

, Hoang ốc là gì?
, Cung số và ý nghĩa hoang ốc
, Cách tính hoang ốc
1. Hoang ốc là gì?
Hoang ốc được hiểu đơn giản là một ngôi nhà hoang vắng, nơi đó chứa nhiều âm kính năng. Theo ông bà xưa nếu xây nhà phạm phải cung Hoang ốc thì tất cả công việc, sức khỏe, may mắn điều gặp nhiều điều xui xẻo, không may mắn.
2. Cung số và ý nghĩa của hoang ốc
Hoang ốc được chia là 6 cung, 3 tốt 3 xấu theo thứ tự từ 1 đến 6. Mỗi một cung tương ứng với đầu số tuổi là 10 tuổi, 20 tuổi, 30 tuổi, 40 tuổi, 50 tuổi, 60 tuổi để thực hiện tính chỉ số cung mệnh hoang ốc.
Các cung hoang ốc bao gồm:
Nhất Cát - cung TỐT
Khởi công công trình vào đúng năm hoang ốc Nhất Cát thì mọi chuyện sẽ được diễn ra êm đềm. Đồng thời, gia chủ cũng sẽ có được nhiều tài lộc, sự nghiệp phát triển và có được nhiều may mắn nữa.
Nhị nghi - cung TỐT
Khởi công công trình vào đúng năm hoang ốc Nhị Nghi, gia chủ sẽ có được nhiều tiền của, tài lộc cho gia đình.
Tam địa sát - cung XẤU
Khởi công công trình vào đúng năm...

, Tra cứu hạn sao chiếu mệnh
, Hóa giải sao La Hầu
, Hóa giải sao Thổ Tú
, Hóa giải sao Thủy Diệu
, Hóa giải sao Thái Bạch
, Hóa giải sao Thái Dương
, Hóa giải sao Vân Hớn
, Hóa giải sao Kế Đô
, Hóa giải sao Thái Âm
, Hóa giải sao Mộc Đức
, Văn khấn cúng sao
CÁCH HÓA GIẢI SAO LA HẦU
Lập đàn cúng giải sao


Sắm lễ: Hương, Hoa, Quả (5 loại). Trầu, rượu, nước. Vàng, Tiền (10), Gạo, Muối. ...

Theo quan niệm của cổ nhân, khi thực hiện những công việc quan trọng, công việc lớn thì nên chọn ngày phù hợp để thực hiện sao cho kết quả công việc được thuận lợi và đạt kết quả tốt nhất.
Sau đây, Linh Thông giới thiệu phương pháp chọn ngày dựa trên mối liên hệ Thiên can, Địa chi và ngũ hành tương sinh tương khắc.
+ Nguyên tắc loại trừ: Khi xem ngày, nên loại trừ các ngày có

Thiên Can xung khắc với Thiên Can của người thực hiện

Địa chi xung khắc với Địa chi của người thực hiện

Ngũ hành ngày tương khắc với ngũ hành năm sinh của người thực hiện

Loại trừ ngày không phù hợp để thực hiện công việc dự định

+ Nguyên tắc kết hợp:

Chọn ngày có thiên can hợp với thiên can của người chịu trách nhiệm thực hiện công việc
...

Người xưa có câu: “Không nghe lời người già, chịu thiệt ở trước mắt”.
Người lớn tuổi có nhiều kinh nghiệm và từng trải, nên đối với thế giới này họ cũng nhận thức sâu sắc và thấu tỏ hơn.
“Người xưa nói” là một ‘tác phẩm’ kinh điển bất thành văn, là kinh nghiệm sống được truyền miệng qua nhiều đời, là trí tuệ xử thế lưu truyền từ thiên cổ, được kế thừa qua nhiều thế hệ, nó được đúc kết từ cuộc sống đời đời kiếp kiếp của tổ tiên.
“Người xưa nói” mặc dù không dùng từ ngữ trau chuốt, hoa lệ, lời nói hùng hồn, nhưng được ví như những viên ngọc đã được mài giũa trong vỏ sò, trong biến đổi lớn lao của cuộc sống, nó phát tán ánh sáng chói lọi, rạng rỡ khắp nơi.
“Người xưa nói” trải qua nhiều năm tìm tòi, đó là triết lý cuộc sống có từ rất sớm, sớm đọc thì sớm được lợi. Dưới đây là những câu nói của người xưa, sẽ mang lại ích lợi không nhỏ cho bất kỳ ai đọc nó!
Tài do đức dưỡng, trí tùy tâm sinh
Người muốn kiếm tiểu tài thì dựa vào sức, kiếm đại tài thì lại phải dựa vào đức. Người...

Trong vũ trụ có sao Mộc (木星 Mộc tinh) mà phương Đông gọi là sao Thái Tuế (太歲), 12 năm quanh hết một vòng mặt trời. Hàng năm đi ngang qua một cung trên đường Hoàng đạo, ứng với 12 cung từ Tý đến Hợi. Khi sao Mộc đi vào cung Tý năm đó gọi là năm Tý, đến cung Sửu năm đó là năm Sửu…. Do đó còn gọi là sao năm hay sao Thái Tuế và được tôn là vị “Hành khiển thập nhị chi Thần” (行遣十二之神).
Người xưa, với quan niệm phong phú về thần linh đã không coi đơn giản đó là một ngôi sao mà là một vị thần linh. Từ đó, ta có 12 vị thần hành khiển (quan văn), hành binh (quan võ) gọi là thập nhị Đại vương hành khiển và tin rằng đó là những người thay mặt Ngọc Hoàng trông coi mọi việc trên thế gian luân phiên mỗi năm một vị theo chu kỳ của 12 con giáp.
Các vị đại vương này còn gọi là đương niên chi thần, mỗi vị có trách nhiệm cai trị thế gian trong cả năm, xem xét mọi việc tốt xấu của từng người, từng gia đình, từng thôn xã cho đến từng quốc gia để định công luận tội, tâu lên Thượng đế. Thượng...

Do tướng thuật có rất nhiều trường phái, mỗi phái lại có hệ thống lý luận khác nhau nên đã hình thành nên nhiều quan điểm về tướng mệnh liên quan tới các bộ phận và kết cấu trên khuôn mặt con người. Nhân tướng học có thể nhìn vào khuôn mặt để đoán tính cách vận mệnh của mỗi người. Hơn 6 tỷ người trên quả đất hiện nay chẳng có người nào có gương mặt giống người nào một cách tuyệt đối, song qua nhân tướng học từ xưa cũng rút ra được những “mẫu số chung” để đúc kết một số hình dạng của các gương mặt.
Tướng thuật cổ đại cho rằng, lấy vị trí mũi làm đường thẳng trung tâm, từ chính giữa đường chân tóc phía trước chán tới cằm được phân chia thành 13 vị trí quan trọng dựa theo quan hệ Tam tài thiên, địa và nhân, rồi dựa vào đó để suy đoán vận mệnh, thiện ác, hiền ngu của con người. Trong đó, trên trán có 4 vị trí, tức là Thiên Trung, Thiên Đình, Tư Không và Trung Chính, hợp thành cung quan lộc; phía dưới trán, giữa hai lông mày là Ấn đường, giữa hai mắt là Sơn Căn, trên sống mũi có Niên...

Can Chi (干支), gọi đầy đủ là Thiên Can Địa Chi (天干地支) hay Thập Can Thập Nhị Chi (十干十二支), là hệ thống đánh số thành chu kỳ được dùng tại các nước có nền văn hóa Á Đông như: Trung Quốc, Việt Nam, bán đảo Triều Tiên, Nhật Bản, Đài Loan, Singapore và một số quốc gia khác. Nó được áp dụng với tổ hợp chu kỳ sáu mươi (60) trong âm lịch nói chung để xác định tên gọi của thời gian (ngày, giờ, năm, tháng) cũng như trong chiêm tinh học.
1. Thiên Can
a. Định pháp danh
Thiên can được định danh bởi 10 giá trị hay còn gọi là Thập can gồm: Giáp, Ất, Bính, Đinh, Mậu, Kỷ, Canh, Tân, Nhâm, Quý
b. Thiên can phối Âm dương - Ngũ Hành
Hán Việt
Hán tự
Âm - dương
Ngũ hành
Giáp
甲
+
Mộc
Ất
乙
-...

Những tài liệu văn bản ghi chép về các Thánh Mẫu thường xuất phát từ thần thoại, huyền thoại, truyện kể dân gian và đồng thời cũng có hiện tượng ngược lại là huyền thoại hóa, dân gian hóa các văn bản thần tích, thần phả. Các truyện kể dân gian về 3 vị Thánh Mẫu: Mẫu Liễu Hạnh, Mẫu Thượng Ngàn, Mẫu Thoải lưu truyền trong dân gian khá phong phú, sau này một số được ghi chép lại trong các sách cổ như Việt điện u linh, ngoài ra còn có các truyện kể dân gian khác về các vị nữ thần được các sách sau này tập hợp và ghi chép lại.
Cùng với việc sưu tầm, một số tác giả là các trí thức nho học thời phong kiến đã tiến hành ghi chép lại và sáng tác thêm những huyền thoại, truyền thuyết đã được sưu tầm ghi chép từ trước và thậm chí là sáng tác thêm cho phù hợp tư tưởng lễ giáo thời kỳ đó. Từ thời Hậu Lê, đã có những việc như vậy nhằm phục vụ cho việc phong thần của các vị vua với hai trường hợp điển hình với các ghi chép - sáng tác về Thánh Mẫu Liễu Hạnh ở miền bắc Việt Nam của Nguyễn Công Trứ,...