, Điển tích 1. Sơn tinh nhận mẹ nuôi, học phép thuật
, Điển tích 2. Sơn tinh lấy công chúa Ngọc Hoa và sinh La Bình Công Chúa
, Phân tích và kết luận
, Phong tục tín ngưỡng thờ Sơn Trang
1. Điển tích 1. Sơn tinh nhận mẹ nuôi, học phép thuật
Theo Hùng Vương ngọc phả, thì thời Hùng Vương thứ 18 - Hùng Duệ Vương(khoảng trước năm 304 TCN), ở động Lăng Sương, huyện Thanh Xuyên, phủ Gia Hưng, đạo Sơn Tây, có gia đình giàu sang phú quý chỉ có hai anh em trai là Nguyễn Cao Hạnh và Nguyễn Công đã ngoài ngũ tuần đều chẳng có con. Nghĩ phận bất hiếu vì không có con cháu nối dõi tông đường, hai anh em đem hết của cải tài sản gia tiên để lại phát cho người nghèo. Phân phát cứu bần suốt mấy năm trời mới hết gia sản.
Một hôm, hai anh em du xuân trên núi Tản Lĩnh, thì gặp ông lão vừa đi vừa hát, có mấy đứa trẻ theo sau. Trông thấy dáng vẻ ông lão kỳ lạ, đẹp như tiên, hai anh em liền chạy đến vái tạ: “Nhà tôi đức mỏng, nên hai anh em tuổi đã cao mà chưa có con, muốn xin tiên ông rộng lòng...

Hương Phụng Hiến Nam Tào, Bắc Đẩu Nhị Tôn Tinh, Tín Chủ Tương Hương Phụng Hiến, Ngưỡng Kỳ Thánh Đức Dĩ Quang Lâm, Phúc Thọ Vĩnh An Ninh。
Nam Mô Hương Vân Cái Bồ Tát Ma Ha Tát 。 Tam Biến
Thiết Dĩ Pháp Diên Sơ Khải, Dục Nghinh Nam Bắc Trượng Da Đà Tam Thiên Niệm, Cố Bằng Bí Chú, Tịnh Bỉ Trần Ai, Trượng Nhất Khí Chi Gia Trì Biến Vạn Ban Chi Câu Khiết。
Giáo Hữu Tịnh Uế Chân Ngôn Cẩn Đương Trì Tụng 。
Án Chiết Lệ Chủ Lệ Đăng Tán Trần Cấu Thiên Vương Lai Hộ Trì Tịch Chúc Chi Quang Huy Ngưỡng Vọng Án Bắc Đế Tra Thiên Thần Na La
Địa Tra Sa Hạ 。 Tam Biến
Nam Mô Thanh Lương Địa Bồ Tát Ma Ha Tát 。 Tam Biến
Bắc Nam Chi Lâm Chiếu Kính Trần Bái Lễ, Tín Chủ Kiền Thành Kính Lễ Nhị Bái …
Chấn Linh Tam Hồi
Thiết Dĩ Sắc Thân Cụ Túc Bản Cư Dục Giới Chi Chung, Chân Tính Thường Tồn Tích Tại Diệm Phù Chi Nội。
Cung Thỉnh Đại Thánh Nam Tào Bắc Đẩu Nhị Vị Tinh Quân, Liệt Vị Anh Linh Thị Tòng Các Bộ, Tả Hữu Phân Ban Tiền Hậu Hoàn Liệt, Trượng Thử Bảo Hương Phổ Cúng Dường 。
Tư Thần Cẩn Tấu, Vi Việt Nam Quốc …
Y Vu Gia Cư Xứ 。
Tín Chủ …
Đồng Gia Dương Môn Quyến Đẳng, Lập Tĩnh Đàn Đăng Hoa Tại …
Thiết Lự Nhị Vị Tinh Quân Giáng Hạ Bản Đàn, Tín Chủ Tâm Thành Kính Thiết Lễ Đảo Vạn Linh, Bảo Mệnh Duyên Sinh Kỳ An Gia Nội, Pháp Đàn Nhất Diên, Chu Viên Nhi Tán, Nguyện Phù Bảo Ấu Dĩ Bình An, Thử Xứ Gia Môn Nhi Cát Khánh, Phục Nguyện Đại Thánh Nam Tào Bắc Đẩu Nhị Vị Tôn Tinh Hộ Trì, Khí Dĩ Trường Tồn, An Lạc Tạng Vương Tỏa Tà Phong Nhi Viễn Tống, Giáo Hữu Triệu Thỉnh Chân Ngôn Cẩn Đương Trì Tụng
。
Dĩ Thử Linh Thanh Thân Phụng Thỉnh Nam Tào Bắc Đẩu Tất Văn Tri Ngưỡng Bằng Tam Bảo Lực Gia Trì Thử Nhật Kim Thời Lai Giáng Phó Nam Mô Bộ Bộ Đế Ly Đá Lý Đát Đá Nga Đá Da 。 Tam Biến
Cung Văn Hoàng Nam Bắc Đẩu Quang Mang Thượng Đô Ư Lục Hoàng Bôn Bôn Bắc Trấn Chiếu Triệt Hạ Lam Vu Vạn Tượng, Đầu Thành Nhị Khí Dưỡng Dục Quần Sinh Toạ Hoá Khu Cơ Nhân Thần Chúa Tể, Phục Vọng Ngọc Tịch Thiểm Linh Đan Thư Thuyên Toán Tích Trường Sinh Chi Nhị Tự, Tư Phúc Chỉ Chi Tam Đa, Mệnh Vị Bình An Thân Cung Khang Thái, Chúng Đẳng Kiền Thành Phần Hương Nghinh Thỉnh 。
Nhất Tâm Phụng Thỉnh Vị Triều Kim Quyết Chức Trưởng Nam Tào Chủ Thiện Ác Ư Nhân Gian, Định Tử Sinh Ư Ngọc Bạc 。
Cung Duy Nam Tào Lục Tư Duyên Thọ Tinh Quân, Nam Đẩu Duyên Thọ Thiên Phủ Tư Quyền Tinh Quân。
Nam Đẩu Đệ Nhất Thiên Cơ, Ích Thọ Tinh Quân, Nam Đẩu Đệ Nhị Thiên Tướng Tư Lộc Tinh Quân, Nam Đẩu Đệ Tam Thiên Lương Tư Thọ Quân, Nam Đẩu Đệ Tứ Thiên Đồng Ích Toán Tinh Quân, Nam Đẩu Đệ Ngũ Thất Sát Chủ Tướng Tinh Quân, Nam Đẩu Đệ Lục Văn Xương Khôi Danh Tinh Quân。
Nam Đẩu Thiên Khôi Tinh Quân。
Nam Đẩu Thiên Tiên Tư Khoa Tinh Quân。
Nam Đẩu Hỏa Tinh Linh Tinh Nhị Tướng Quân。
Thiên Tào Chư Tư Trưởng Án Phán Quan, Liệt Vị Hoàng Quân。
Nam Tào K‎í Sổ Tăng Phúc Thiểm Linh, Cải Nghịch Vị Nhi Hoàn Thuận Cung, Chủ Đan Thư Nhị Tiện Hắc Bạc Uy Nha Trừ Tai Ai Diệu Tướng Trang Nghiêm。
。
Duy Nguyện Tiêu Tai Bắc Đẩu Chủ Phúc Nam Tào Giáng Phó Hương Diên Chứng Minh Công Đức, Hương Hoa Thỉnh 。
Nhất Tâm Phụng Thỉnh Vị Triều Kim Quyết Chức Trưởng Bắc Cung, Sát Họa Phúc Ư Nhân Gian, Giám Cát Hung Ư Ngọc Bạc 。
Cung Duy Bắc Đẩu Cửu Hoàng Giải Ách Tinh Quân, Bắc Đẩu Đệ Nhất Thiên Khôi Cung Đại Thánh, Dương Minh Thiên Nguyên Tham Lam Thái Dương Tinh Quân。
Bắc Đẩu Đệ Nhị Thiên Di Cung Đại Thánh, Địa Nguyên Dương Tinh Cự Môn Nguyên Tinh Quân。
Bắc Đẩu Đệ Tam Thiên Cơ Cung Đại Thánh, Chân Nhật Quang Lộc Tồn Khu Tinh Quân。
Bắc Đẩu Đệ Tứ Thiên Quyền Cung Đại Thánh, Huyền Minh
Nhật Quang Văn Khúc Cứu Tinh Quân。
Bắc Đẩu Đệ Ngũ, Ngọc Bệ Cung Đại Thánh Đan Nguyên
Hải, Liên Trinh Võng Tinh Quân。
Bắc Đẩu Đệ Thất, Giao Quang Cung Đại Thánh, Thiên Vệ
Hà Nguyên Phá Quân Quan Tinh Quân。
Bắc Đẩu Đệ Cửu Ẩn Nguyên Cung Đại Thánh, Hữu Bật
Chúa Tể Tinh Quân。
Bắc Đẩu Kình Dương Tư Dẫn Tinh Quân。
Bắc Đẩu Đà La Tư Dẫn Tinh Quân。
Bắc Đẩu Liệt Vị Chư Tinh, Nhất Thiết Đẳng Chúng Thần Tiên Chư Linh Quan。
Duy Nguyện Ân Thi Cải Tử Tịch Chú Thiểm Linh Giáng Phó Hương Diên Chứng Minh Công Đức, Hương Hoa Thỉnh 。
Thượng Lai Nghinh Thỉnh, Ký Hạ Quang Lâm, An Tọa Chân Ngôn Cẩn Đương Trì Tụng 。
Bắc Đẩu Nam Tào Đồng Giáng Hạ Lạp Tư Đan Khổn Biểu Tinh Kiền Tinh Văn Khổn Trang Vị Truyền Thông Giám Lạp Hương Diên An Vị Tọa Án Tra Ma La Sa Hạ 。 Tam Biến
Nam Mô Vân Lai Tập Bồ Tát Ma Ha Tát 。 Tam Biến
Thượng Lai An Toạ Chân Ngôn Tuyên Dương Dĩ Kính, Tín Chủ Kiền Thành Thượng Hương Phụng Hiến 。
Án Phạ Nhật La Ma Ha Bài Nghị Phụng Hiến Vô Lượng Nhân Duyên Nhất Thiết Cúng Phổ Thí Pháp Giới Chư Quần Sinh Nhược Dĩ Hương Hoa Phổ Cúng Dường Duy Năng Thành Tựu Phật Công Đức Nam Mô Tát Phạ Đá Tha Nga Đa Phạ Lô Chỉ Đế Án Tam Bạt La Tam Bạt La Hồng 。 Tam Biến
Nam Mô Tô Rô Bà Da Đát Tha Ngạ Đa Da Đát Thiệt Tha, Án Tô Rô Tô Rô Bát La Tô Rô Bát La Tô Rô Sa Bà Ha 。 Tam Biến
Án Nga Nga Nẵng Tam Bà Phạ Phiệt Nhật
La Hộc 。 Tam Biến
Nam Mô Phổ Cúng Dường Bồ Tát Ma Ha Tát 。 Tam Biến
Duy Nguyện Đại Thánh Nam Tào Bắc Đẩu Nhị Vị Tôn Linh, Nam Bắc Tinh Quân Đẳng Chúng Bất Xả Từ Bi Vị Tác Chứng Minh, Cúng Dường Dĩ Tất, Cụ Hữu Sớ Văn Cẩn Đương Tuyên Bạch …
Thượng Lai Sớ Văn Tuyên Độc Dĩ Chu, Ngưỡng Vọng Thánh Đức Phủ Thuỳ Nạp Thụ, Kim Hữu Văn Sớ Kim Ngân Tài Mã Đẳng Vật Phó Lô Hoả Hoá 。
Sớ Văn Thượng Tấu Nhị Tinh Quân Phong Tống Trình Nam Bắc Tôn Thần Mật Niệm Chân Ngôn Gia Giải Ách Nguyện An Bản Mệnh Đạt Khánh Vân Án Ma Ni Bá Mị Hồng 。 Tam Biến
Nam Mô Đăng Vân Lộ Bồ Tát Ma Ha Tát 。 Tam Biến
Phụng Sai Quan Tướng Các Cục Thần Binh, Lẫm Liệt Uy Linh, Thần Thông Trí Dũng, Kim Thời Tín Chủ Hữu Sự Khẩn Cầu Cẩn Tê Chấp Sớ Văn Kim Ngân Tài Mã Tấu Tiến Đại Thánh Nam Tào Bắc Đẩu Cảm Phiền Quan Tướng Đệ Nạp Nhị Vị Tôn Linh, Hoả Tốc Phụng Hành Cấp Cấp Như Luật Lệnh。
Phúng Tụng Chân Thuyên Tam Hồi Hướng
Chân Như Thực Tế Tâm Khế Hiệp
Phật Quả Bồ Đề Niệm Viên Mãn
Nhất Thiết Chúng Sinh Sinh Tịnh Độ
Án Ta Ma Ra Ta Ma Ra Di Ma Nẵng Tát Phạ Ha Ma Ha Chước Ca Ra Phạ Hồng 。 Tam Biến
Thượng Lai Hiến Cúng Công Đức Vô Hạn Lương Nhân Khể Thủ Hòa Nam Tam Tôn Thánh Chúng •

, Ý nghĩa Du niên bát biến
, Du niên Hướng Tốt
, Du niên Hướng xấu
, Ý nghĩa của Cửu Phi Tinh
, Ý nghĩa của Cung trạch
, Ý nghĩa của Hoang ốc
Ý NGHĨA CỦA DU NIÊN BÁT BIẾN
Du niên Hướng Tốt
Sanh Khí
Thuộc Tham lang tinh, Dương Mộc, Thượng kiết. Phàm cung mạng hiệp được phương Sanh Khí này lợi cho việc làm quan, làm ăn mau giàu, nhân khẩu tăng thêm, khách khứa tới đông, đến năm, tháng Hợi, Mẹo, Mùi thì được đại phát tài. Là hướng tốt nhất trong 4 hướng tốt, biểu hiện của sự thành công, danh tiếng, địa vị, giàu sang. Muốn hưởng được những sự tốt đẹp của hướng Sanh Khí này, tốt nhất là cửa chính của căn nhà ở vị trí này hoặc xoay về hướng này , hoặc phòng ngủ hay phòng làm việc của gia chủ ở tại vị trí này.
Có sinh lực dồi dào, có sức khoẻ tốt. Đường con cái thuận lợi, đủ khả năng sinh đẻ đầy đủ con trai và con gái. Nhà có cửa quay về hướng sinh khí của chủ nhà là ngôi nhà ấm áp, đúng nghĩa là tổ ấm của mọi thành viên trong gia đình.
Thiên Y
Thuộc Cự môn tinh, Dương Thổ,...

, 5 Bước để nhìn rõ quân tử hay tiểu nhân
, 9 Cách nhìn người của Cổ Nhân
I. 5 BƯỚC ĐỂ NHÌN RÕ QUẨN TỬ HAY TIỂU NHÂN
1. Nhìn dung nhan
Người cổ đại coi trọng tướng mạo, không phải vì muốn lấy chuyện xấu, đẹp của dung nhan để luận anh hung. Cổ nhân có quan niệm "tướng tại tâm sinh", do đó họ nhìn dung nhan để đánh giá khí sắc, thần thái.
Vào thời Tam Quốc, Tào Tháo có lần phải tiếp sứ giả của Hung Nô. Nhưng ông cảm thấy bản thân vóc dáng nhỏ bé, tướng mạo lại không xuất chúng, nên đã để cho một nam nhân tuấn tú là Thôi Quý Khê đóng giả mình, còn Tháo thì vờ làm người lính cầm kiếm đứng hầu cận.
Khi sứ giả ra về, Tháo liền cho gián điệp dò hỏi: "Ngài thấy Ngụy vương thế nào?"
Sứ giả liền trả lời: "Đại vương dung mạo tuấn tú, cử chỉ văn nhã. Còn người lính hầu cận bên cạnh thì đích thực là bậc anh hùng".
Sử cũ có ghi, Tào Tháo "vóc dáng nhỏ bé, nhưng thần thái anh phát" cũng là vì vậy.
Tướng mạo phản ánh phần nào thần thái, khí chất và tâm tính của con người.
2. Trọng tài...

Đương thời Nhà Trần không có thiện cảm với tục thờ Mẫu, nhất là Hầu đồng cho nên trong tục Hầu Thánh Trần Triều tại các phủ đền thờ tín ngưỡng Trần Triều như Kiếp Bạc thì các Đạo nhân chỉ hầu các Thánh nhà Trần, không hầu đồng Tứ phủ tại đây. Nếu có, tổ chức hầu tại nơi khác ngoài Thần Điện thờ Công đồng Trần Triều, ở kiếp bạc thường hay hầu bên Nam Tào, Bắc đẩu, ở nơi khác thường hay hầu ngoài hoặc cung không thuộc công đồng Trần Triều.
Ngoài ra, Thực tế đây là một tín ngưỡng khác với tín ngưỡng thờ Mẫu, nên có các quy tắc riêng mà các Đạo nhân cần phải biết để tránh mang hệ lụy về sau.
Một số quy tắc hầu Thánh nhà Trần
Đạo nhân mới tiến lễ Đội lệnh nhà Trần mà chưa hoàn thành việc tạ lễ thì chỉ hầu cô đệ nhị Đại Hoàng và các giá khác, chưa được hầu các thánh chính cung Công Đồng: Đức Đại Vương, Đức Thánh Ông, Lục Bộ Thánh Ông: nói cách đơn giản là Đạo nhân mới, đạo hạnh còn chưa đủ lớn để tiếp nhận mệnh lệnh nặng nề trừ ma diệt yêu thì chưa được hầu các ngài.
Sau khi lễ tạ...

Âm thác(陰託):
Kỵ xuất hành, giá thú, an táng
Ngày xuất hiện trong tháng (âm lịch):
Tháng giêng ngày Canh Tuất; Tháng hai ngày Tân Dậu; Tháng ba ngày Canh Thân; Tháng tư ngày Đinh Mùi; Tháng năm ngày Bính Ngọ; Tháng sáu ngày Đinh Tỵ; Tháng bảy ngày Giáp Thìn; Tháng tám ngày Ất Mão; Tháng chín ngày Giáp Dần; Tháng mười ngày Quý Sửu; Tháng mười một ngày Nhâm Tý; Tháng mười hai ngày Quý Hợi;
Bạch hổ(白虎):
Kỵ an táng
Ngày xuất hiện trong tháng (âm lịch):
Tháng giêng ngày Ngọ; Tháng hai ngày Thân; Tháng ba ngày Tuất; Tháng tư ngày Tý; Tháng năm ngày Dần; Tháng sáu ngày Thìn; Tháng bảy ngày Ngọ; Tháng tám ngày Thân; Tháng chín ngày Tuất; Tháng mười ngày Tý; Tháng mười một ngày Dần; Tháng mười hai ngày Thìn;
Băng tiêu ngọa hãm(冰消臥陷):
Xấu mọi việc
Ngày xuất hiện trong tháng (âm lịch):
Tháng 1: ngày Tỵ; tháng 2: ngày Tý; tháng 3: ngày Sửu; tháng 4: ngày Dần; tháng 5: ngày Mão; tháng 6: ngày Tuất; tháng 7: ngày Hợi; tháng 8: ngày Ngọ; tháng 9: ngày Mùi; tháng 10: ngày Thân;...

Lục thập hoa giáp được biên ghi từ việc ghép 10 thìên Can va 12 Địa Chi theo nguyên tắc Can Dương thì ghép với Chi Dương, Can Âm thì ghép với Chi Âm được gọi là niên hoa giáp. Niên hoa giáp được sử dụng vào việc ghi chép, đánh dấu ngày giờ.
Khi Can va Chi phối hợp với nhau thì một thứ ngũ hành mới phát sinh gọi là ngũ Hành Nạp Âm, Thiên can có đủ ngũ hành Kim Thủy Hỏa Thổ Mộc, Địa chi được chia là 6 hành khi kết hợp sẽ có được 30 bộ Ngũ hành Nạp âm.
Để giải thích phương pháp tìm ra hành ghi trên bảng đó, cổ nhân có giải thích như sau: Khí Kim sinh tụ phương Khôn, tức là cung Thân trên thiên bàn, đi sang Nam thành Hoả, qua Đông thành Mộc rồi trở về Bắc thành Thủy, rồi hoá Thổ về Trung Ương. Hành khí trên được sinh ra do sự phối hợp giữa Âm và Dương (có nghĩa là hai có chung một hành, Dương ghi trước, Âm ghi sau) và theo nguyên tắc Âm Mẫu, Dương Cha phối hợp cách bát sinh tử (con), nghĩa là sau tám năm thì có một hành mới được sinh ra theo qui tắc sinh ra như đã đề cập ở trên.
Ví...

Trong tử vi số học, việc xác định giờ sinh của người là bước đầu để xác định mệnh số, nhất là khi xem lá số cho tiểu nhi, xác định xem có phạm các giờ kỵ trong khi sinh hay không:
, Giờ Kim Xà Thiết Tỏa: (金 蛇 設 鎖) - là giờ đại kỵ khi sinh. Khi sinh phạm giờ này, trẻ thường hay đau ốm, mệnh sống có thể mong manh và khó giữ được qua 1 vòng địa chi, tức là khó 13 tuổi.
, Giờ Quan Sát: (觀 察) - Sinh phạm giờ này, trẻ con hay đau yếu, hoặc bị tai nạn bất ngờ đe dọa sinh mệnh, thông thường có chức năng gan không ổn định, số lớn dễ bị mắc bệnh viêm gan khi có dịch truyền nhiễm bệnh này.
, Giờ Diêm Vương: (閻 王) - Sinh phạm giờ này, trẻ con thường có nhiều chứng dị kỳ, như hay giật mình, hốt hoảng, trợn mắt, lè lưỡi, như bị một ám ảnh nào đó trong tâm trí mà đứa trẻ.
, Giờ Tướng Quân: (將 軍) - Sinh phạm giờ này, trẻ hay bị bệnh, đặc biệt là ghẻ lở và thần kinh không quân bình, thể hiện bằng tính khóc hoài không nín, khóc rất dai. Tuy...

Người xưa có câu: “Không nghe lời người già, chịu thiệt ở trước mắt”.
Người lớn tuổi có nhiều kinh nghiệm và từng trải, nên đối với thế giới này họ cũng nhận thức sâu sắc và thấu tỏ hơn.
“Người xưa nói” là một ‘tác phẩm’ kinh điển bất thành văn, là kinh nghiệm sống được truyền miệng qua nhiều đời, là trí tuệ xử thế lưu truyền từ thiên cổ, được kế thừa qua nhiều thế hệ, nó được đúc kết từ cuộc sống đời đời kiếp kiếp của tổ tiên.
“Người xưa nói” mặc dù không dùng từ ngữ trau chuốt, hoa lệ, lời nói hùng hồn, nhưng được ví như những viên ngọc đã được mài giũa trong vỏ sò, trong biến đổi lớn lao của cuộc sống, nó phát tán ánh sáng chói lọi, rạng rỡ khắp nơi.
“Người xưa nói” trải qua nhiều năm tìm tòi, đó là triết lý cuộc sống có từ rất sớm, sớm đọc thì sớm được lợi. Dưới đây là những câu nói của người xưa, sẽ mang lại ích lợi không nhỏ cho bất kỳ ai đọc nó!
Tài do đức dưỡng, trí tùy tâm sinh
Người muốn kiếm tiểu tài thì dựa vào sức, kiếm đại tài thì lại phải dựa vào đức. Người...

NHÂN TƯỚNG HỌC VỀ MÔI
Miệng là tính năng gợi cảm nhất trên khuôn mặt của chúng ta: Không phân biệt kích thước, miệng (được xem như dòng sông thứ hai trên khuôn mặt) không nên khô, bởi vì điều này cho thấy tình trạng thiếu nước ở sông, do đó trong nhân tướng học nó chỉ ra là may mắn đã hết. Miễn là miệng được giữ ẩm, nó cho thấy sự may mắn.
Miệng đóng một vai trò quan trọng trong nhân tướng học. Miệng khác nhau về kích thước, nó có thể nhỏ, lớn hay trung bình.
Một cái miệng rộng nghĩa là có bất hòa với cha mẹ. Có lẽ điều này là do những người miệng lớn thường có xu hướng thích trò chuyện và hay nói lại, nhưng họ cũng độc lập và táo bạo, trong khi miệng nhỏ hơn thường dễ thông cảm và khiêm nhường.
Những người có miệng hẹp thường theo lý trí, trong khi những người miệng rộng theo trái tim.
Xem tướng môi
Môi đầy đặn, tròn như hình B là một trong những loại tốt nhất vì nó cho thấy người này chu đáo và nhạy cảm. Môi trên và dưới phân bố đều đặn là một dấu hiệu tốt và tính cách cởi...

Can Chi (干支), gọi đầy đủ là Thiên Can Địa Chi (天干地支) hay Thập Can Thập Nhị Chi (十干十二支), là hệ thống đánh số thành chu kỳ được dùng tại các nước có nền văn hóa Á Đông như: Trung Quốc, Việt Nam, bán đảo Triều Tiên, Nhật Bản, Đài Loan, Singapore và một số quốc gia khác. Nó được áp dụng với tổ hợp chu kỳ sáu mươi (60) trong âm lịch nói chung để xác định tên gọi của thời gian (ngày, giờ, năm, tháng) cũng như trong chiêm tinh học.
1. Thiên Can
a. Định pháp danh
Thiên can được định danh bởi 10 giá trị hay còn gọi là Thập can gồm: Giáp, Ất, Bính, Đinh, Mậu, Kỷ, Canh, Tân, Nhâm, Quý
b. Thiên can phối Âm dương - Ngũ Hành
Hán Việt
Hán tự
Âm - dương
Ngũ hành
Giáp
甲
+
Mộc
Ất
乙
-...

A. NGUỒN GỐC
Sách Việt Nam phong tục chép:
Xét về cái tục thờ Thần hoàng (hiểu là thần Thành hoàng) này từ trước đời Tam Quốc (Trung Quốc) trở về trước vẫn đã có, nhưng ngày xưa thì nhà vua nhân có việc cầu đảo gì mới thiết đàn cúng tế mà thôi. Đến đời nhà Đường, Lý Đức Dụ làm tướng, mới bắt đầu lập miếu Thần hoàng ở Thành Đô; kế đến nhà Tống, nhà Minh, thiên hạ đâu đâu cũng có lập miếu thờ.
Nước ta thuở bấy giờ đang lúc nội thuộc, tục Tàu truyền sang đến bên này, kế đến Đinh, Lê thì việc thờ quỷ thần đã thịnh hành rồi.
Nhưng cứ xét cái chủ ý lúc trước, thì mỗi phương có danh sơn (ngọn núi có tiếng), đại xuyên (sông lớn); triều đình lập miếu thờ thần sơn xuyên (núi sông) ấy để làm chủ tể (người đứng đầu) cho việc ấm tí một phương thôi. Kế sau, triều đình tinh biểu (làm cho thấy rõ công trạng, tiết tháo) những bậc trung thần nghĩa sĩ và những người có công lao với nước, thì cũng lập đền cho dân xã ở gần đâu thờ đấy. Từ đó dân gian lần lần bắt chước nhau, chỗ nào cũng phải thờ...

, Tại sao lại gọi là tuổi kim lâu?
, Nguồn gốc và cách tính tuổi Kim Lâu
, Cơ sở lý luận dựa theo sơ đồ chuyển hóa
, Cách tính tuổi Kim Lâu
, Cách hóa giải tuổi Kim Lâu
1. Tại sao lại gọi là tuổi kim lâu?
Trước hết ta xét về nguồn gốc của khái niệm "Kim Lâu", ở đây ta sẽ dựa việc phối 12 Địa Chi vào việc ghi chép thời gian và thời tiết để lý giải.
Trong hệ Địa chi được dùng để thiết lập thời gian, thì có DẦN, THÂN, TỴ, HỢI là 4 địa chi được xếp vào thời điểm giao mùa, sự việc cũ mất đi sự việc mới sinh ra. Cụ thể:
DẦN - mùa Đông mất đi, mùa Xuân sinh ra
TỴ - mùa Xuân mất đi, mùa Hè sinh ra
THÂN - mùa Hè mất đi, mùa Thu sinh ra
HỢI - mùa Thu mất đi, mùa Xuân sinh ra
Bởi tính chất không ổn định của 4 địa chi trên từ sinh đến hủy và lại sinh, nên thường chỉ sử dụng vào việc có tính chất tương tự như An Táng, Nhập Mộ, Nhập Quan,... còn việc có tính chất sinh ra như cưới hỏi, khai trương hoặc những việc mà e dè sự lặp đi lặp lại (hủy- sinh) thì không nên chọn lựa thời gian...

Lịch Âm dương hay còn gọi là Nông lịch, âm lịch hay âm dương lịch hiện vẫn còn được sử dụng ở các quốc gia và khu vực chịu ảnh hưởng của nền văn minh Trung Hoa. Về thực chất, nó là một loại âm dương lịch tạo ra bởi sự kết hợp của âm lịch thuần túy với thời điểm xảy ra tiết khí, là những cái được tính theo dương lịch. Lịch này hiện nay chủ yếu được sử dụng để tính toán các ngày lễ hội quan trọng như Tết Nguyên Đán hay Tết Trung thu, cũng như để tính toán ngày tháng cho các công việc trọng đại như cưới xin, khởi công xây dựng nhà cửa, mồ mả, mua sắm những đồ vật có giá trị lớn v.v... Điều này không chỉ thịnh hành ở nông thôn mà còn ở các thành phố lớn. Các loại nông lịch của người Triều Tiên, Nhật Bản, Đài Loan, Việt Nam, Singapore về cơ bản là gần giống như lịch của người Trung Quốc. Người Nhật Bản tính theo múi giờ UTC+9 cũng như quy tắc hơi khác, người Việt Nam tính theo UTC+7 cho nên có thể có sai biệt nào đó so với nông lịch Trung Quốc về thời điểm bắt đầu và kết thúc của mỗi...